Waarom moeten vacature en screeningscriteria op elkaar aansluiten?
De vacature schept een publieke verwachting over het werk. De screeningscriteria zijn de interne toets van het team: wat moet een cv laten zien? Lopen die twee uiteen, dan kunnen kandidaten worden beoordeeld op eisen die ze redelijkerwijs niet uit de vacature konden afleiden, en leiden aantrekkelijke maar vage formuleringen ertoe dat beoordelaars verschillend oordelen.
De selectierichtlijnen van CIPD adviseren methoden die aansluiten bij de functie en consistent worden toegepast. Gebruik de vacature daarom als vertrekpunt en leg vast wat als bewijs telt voordat je het eerste cv opent.
Wat neem je over uit de vacature?
Zet elke inhoudelijke eis in een tabel en neem vier beslissingen:
| Vacaturezin | Werkresultaat | Prioriteit | Wat telt als bewijs | Als bewijs ontbreekt |
|---|---|---|---|---|
| “Beheer van key accounts” | Contractverlengingen veiligstellen en de uitvoering na de verkoop coördineren | Voorkeur | Eigen verantwoordelijkheid voor concrete klanten, verlengingen, ingebruikname of vergelijkbare klantresultaten | Markeer als onduidelijk en vraag door; zet het niet op ‘Niet voldaan’ |
Losse bijvoeglijke naamwoorden als “strategisch”, “hands-on” en “communicatief sterk” zijn onvoldoende. Koppel ze aan een handeling, een context en iets wat een beoordelaar in een cv kan terugvinden, voordat ze de beoordeling sturen.
Hoe toets je of een eis duidelijk is?
Stel bij elke eis drie vragen:
- Wat moet de persoon in deze functie leveren of beslissen?
- Welke informatie kan een kandidaat redelijkerwijs geven om dat te laten zien?
- Zouden twee beoordelaars hetzelfde voorbeeld op dezelfde manier beoordelen?
Is het antwoord op de eerste vraag vaag, ga dan terug naar de hiring manager. Is er redelijkerwijs geen informatie te geven, herschrijf dan de eis. Twijfel je over de derde, kalibreer dan kort met een voorbeeld-cv voordat je de vacature publiceert of met screenen begint.
Voorbeeld: van vacaturetekst naar beoordelingsregel
Zwakke tekst: “Je bent commercieel ingesteld en voelt je als een vis in het water in een dynamische omgeving.”
Betere eis: “Je bent verantwoordelijk voor het traject van getekend contract tot het eerste meetbare resultaat bij de klant.”
Beoordelingsregel: zoek naar verantwoordelijkheid voor onboarding, implementatie, ingebruikname, contractverlengingen of een vergelijkbaar resultaat na de verkoop. Andere functietitels en sectoren kunnen ook meetellen. Noemt een cv dit resultaat niet, dan is het bewijs onvolledig; dat bewijst nog niet dat de kandidaat de vaardigheid mist.
Wat hoort in de vacature en wat in de notities voor beoordelaars?
Houd de publieke vacature leesbaar: beschrijf het werk, de noodzakelijke voorwaarden en nuttige ervaring in taal die kandidaten begrijpen. Bewaar de operationele details voor de notities van beoordelaars: voorbeelden van bewijs, gelijkwaardige termen, prioriteit en hoe je onzekerheid vastlegt.
Skilltage-advies: gebruik nooit verborgen criteria om strenger te toetsen dan de gepubliceerde vacature, tenzij daar een gedocumenteerde, functiegerelateerde reden voor is en een mens de wijziging heeft beoordeeld. Verandert de functie, werk dan de vacature en de screeningscriteria tegelijk bij.
Checklist voordat de sollicitaties binnenkomen
- Elke harde eis beschrijft een echte instapvoorwaarde.
- Elk voorkeurscriterium is gekoppeld aan een werkresultaat.
- Wensen zijn als wens gemarkeerd en werken niet als verkapte afwijzingsgronden.
- Beoordelaars hebben voorbeelden van gelijkwaardig bewijs dat ook telt.
- Voor ontbrekende, onduidelijke en tegenstrijdige informatie is een vaste aanpak afgesproken.
- Eén eigenaar weet welke versie bij de eerste beoordeling is gebruikt.
Beperkingen en verantwoordelijkheid
Ook een goed afgestemde vacature bewijst niet dat een kandidaat het werk kan doen. Cv's zijn korte documenten die kandidaten zelf opstellen, en ze kunnen relevant bewijs weglaten. Deze aanpak ondersteunt een consistente eerste beoordeling, maar vervangt geen sollicitatiegesprekken, werkproeven, referenties, gesprekken over aanpassingen of professioneel oordeel.
Skilltage-advies: houd ontbrekend bewijs altijd gescheiden van negatief bewijs. AI-ondersteunde extractie kan helpen om bewijs per eis zichtbaar te maken, maar een recruiter bepaalt de beoordelingsstatus en of een kandidaat doorgaat naar de volgende stap.
Lees ook gestructureerde eisen vóór de cv-beoordeling en een kalibratie van 30 minuten met de hiring manager.
Volgende stap
Neem de huidige vacature voor één openstaande functie. Markeer de vijf belangrijkste zinnen, koppel elke zin aan een resultaat en een beoordelingsregel en laat een tweede beoordelaar die regels op één voorbeeld-cv toepassen. Herschrijf elke zin die tot een andere interpretatie leidt.